Wioski w Rudawach
Rudawy Janowickie
turystyka, tajemnica, marzenia...

Historia Strużnica

Strużnica 

430 – 470m  n.p.m.

Strużnica położona jest na wysokości około 430 – 470m  n.p.m. w  malowniczej dolinie Karpnickiego Potoku, w sąsiedztwie Karpnik i Gruszkowa. Wieś charakteryzuje się zabudową łańcuchową. W jej krajobrazie dominują malownicze drewniane oraz drewniano-murowane chatki pochodzące z XIX w.

 Kiedy powstał trudno powiedzieć…
Zwano ją „Nowym Rybim Potokiem” około 1654 r., niektórzy twierdzą, że stanowiła ówczesną kolonię Karpnik. Obecną nazwę Strużnica posiada od 1946 r.

Z historii dowiadujemy się, że mimo ciągłego rozrastania się osady, nigdy nie został wybudowany w niej kościół. Mieszkańcy uczęszczali do kościoła leżącego w sąsiedniej miejscowości Karpniki, ale czy wszyscy?
Niedaleko Strużnicy na głównym grzbiecie Rudaw znajduje się miejsce znane pod nazwą „Pieklisko” . W XVII wieku nazywano je „Diabelskim Kościołem”. W ówczesnym czasie odbywały się w tym miejscu tajne nabożeństwa. Były one wynikiem odebrania w 1654 r. kościoła ewangelickiego w Karpnikach.
Około 1742 roku w miejscowości zbudowana została szkoła ewangelicka.
Strużnica i Karpniki były ciągle powiązane ze sobą. Właściciele Karpnik byli również właścicielami Strużnicy. I tak około 1765 r. „Nowy Rybi Potok” znajdował się we władaniu znanego hrabiego von Schaffgotscha. Rodzina Schaffgotschów była jedną z najbogatszych i najbardziej znanych  rodzin na Śląsku od XVIII w. do 1945 roku. Wywodziła się z Miśni, a herbem rodu była owca. Główną ich siedzibą były Cieplice (Jelenia Góra), a ich majątki rozsiane były po Dolnym i Górnym Śląsku oraz w Czechach.
W wielu historiach okolicznych miejscowości przewija się nazwisko Schaffgotsch. Poniekąd odbywając podróż historyczną po nich, będziemy odkrywać życie tejże rodziny na przestrzeni wieków.


Powróćmy do roku 1765, w którym szacowano wartość majątku Strużnicy należącym do hrabiego. Była  to suma 3244 talarów - nie za wiele - więc można sądzić, że nie była wsią bogatą na tamte czasy. Mieszkało w niej wówczas 6 kmieci, 23 rzemieślników (głównie byli to tkacze domowi), 11 zagrodników, 52 chałupników.
Wieś często zmieniała właścicieli. Kiedy to Strużnica weszła w skład dóbr klasztoru Krzeszowskiego nabył ją w 1784 r. hr. Friedrich von Reden. Nie była długo w jego posiadaniu ponieważ rok później, nabywając pałac w Bukowcu, pozbywa się on Strużnicy. Tytuł hrabiowski otrzymał w 1786 r., a od 1778 r. był naczelnym radcą górniczym, zaś w 1779 r. został dyrektorem naczelnego urzędu górnictwa. Człowiek ten zasłużył się dla wsi Bukowiec stwarzając wokół swojego pałacu jedno z najważniejszych założeń parkowo – pałacowych w ówczesnych Prusach.


Do dziś Bukowiec stanowi jedno z najważniejszych i  najpiękniejszych założeń parkowo – pałacowych w regionie i obecnie przechodzi etap intensywnej rewitalizacji.
Kolejnym właścicielem wsi w 1825 r. został Książę Prus - Wilhelm. Strużnica liczyła wtedy 66 domy. Mieszkańcy głównie trudnili tkactwem. Działały w niej 47 warsztaty lniarskie, olejarnia i młyn wodny, a 15 lat później - już 58 warsztaty tkackie i mieszkało w niej 2 handlarzy.
Kiedy w połowie XIX wieku tkactwo zaczęło upadać, Strużnica pomału zamierała.
W 1945 r. wyludnienie wsi nasilało się. Obecnie wieś posiada kilka nowych domostw. Schronisko jakie do niedawna funkcjonowało w Strużnicy, obecnie jest zamknięte. Brak we wsi bazy noclegowej, ale zimą zachęca oświetlonym stokiem narciarskim, z którego widok rozciąga się na główne pasmo Rudaw Janowickich.
Widoki, jakie oferuje Strużnica są naprawdę niepowtarzalne. Wzrok nasz przykuwają okazałe grupy skalne rozrzucone na zboczach Rudaw. Tajemnicza Lwia Góra, na której w latach świetności panował żeliwny lew, obok ukryte skalne miasteczko. Tak w skrócie można określić Starościńskie skały.
Spragnionych przyciągnie z pewnością Złote Źródełko usytuowane na skraju wsi.
Między Strużnicą, a Gruszkowem zlokalizowane jest letnie obozowisko ZHP.
 


Źródła:
1. „Słownik geografii turystycznej Sudetów. Rudawy Janowickie”. Red. M. Staffa. Wyd. I-BIS. Wrocław 1998.
2. „Przyroda Sudetów Zachodnich”, tom 2. Red. A. Paczos. Wyd. Muzeum Przyrodnicze w Jeleniej Górze. Jelenia Góra 1999.
3. "Dolina Zamków i Ogrodów. Kotlina Jeleniogórska - wspólne dziedzictwo". Red. O. Czerner, A. Herzig. Muzeum Okręgowe w Jeleniej Górze. Berlin i Jelenia Góra 2003
4. B. Guerquin. „Zamki w Polsce”.

SiteLock